Sjavoeot is ons feest

Iedere feestdag die in de Tora wordt genoemd, heeft een vaste datum op de kalender, met uitzondering van Sjavoe’ot. Rosj Hasjana valt op 1 tisjri, Jom Kipoer op 10 tisjri en Pesach op 15 nisan. Alleen Sjavoeot kent niet zo’n aanduiding in de Tora.

Ruben Vis

Hoe weten we dan wanneer het Sjavoeot is? We weten wanneer het Sjavoeot is omdat daaraan voorafgaand we vanaf de tweede dag Pesach, waarvan de datum dus wel in de Tora is bepaald, 49 dagen c.q. zeven weken tellen. De vijftigste dag is het Sjavoe’ot.

Net als 49 jaar
Naast tot vijftig dagen tellen, kennen (kenden) we ook vijftig jaren tellen. Na 49 jaar is het een Joweel-jaar. In oude tijden werd iedere grondverkoop die in de afgelopen 49 jaar had plaatsgevonden automatisch teruggedraaid. Grondeigendom, de meest belangrijke soort eigendom, was bij verkoop nooit voor altijd verloren. In het vijftigste jaar keerde de grondtransactie weer om.
Rav J.B. Soloveitchik (1903-1993) trekt een vergelijking tussen Sjavoe’ot na de 49 Omer-dagen en het Joweel-jaar na 49 jaren. Daarvoor verwijst de Rav naar een conclusie van zijn grootvader Rabbi Chaim Soloveitchik uit Brisk (Brest-Litovsk, Wit-Rusland, 1853-1918) die opmerkt dat het tellen van de jaren van de Joweel-cyclus niet zo maar tellen is, maar het tellen creeërt en bepaalt het Joweel-jaar. Het Joweel-jaar vindt plaats doordàt er 49 voorafgaande jaren zijn geteld. De bijzondere wijding die het vijftigste jaar als Joweel-jaar krijgt, krijgt het doordat er naar toe is geteld. Het Joweel-jaar komt niet vanzelf tot stand, maar vergt dus een menselijk handelen, nl. tot vijftig jaren tellen.
Rav J.B. Soloveitchik trekt die conclusie verder door naar het tellen van de Omer-periode en de datumbepaling van Sjavoe’ot. Door het tellen van de 49 dagen wordt de vijftigste dag, de dag dat het Sjavoe’ot is, gecreërd. En het feit dat het die dag de vijftigste dag is, geeft aan die dag de unieke wijding van chag Hasjavoeot, het Wekenfeest.

Maar niet automatisch
Sjavoe’ot is de dag van mattan Tora. Zeven weken na de uittocht uit Egypte kreeg het Joodse volk de Tora op de berg Sinai. De ontvangst van de Tora herbeleven we ieder jaar weer op dezelfde dag, op Sjavoeot. Maar niet automatisch. De datum waarop we de Tora krijgen staat niet vast op de kalender zoals Pesach, Jom Kipoer of onze verjaardag. Nee, we moeten er zelf wat voor doen. Ieder jaar weer. Om de Tora te krijgen, moeten wij de 49 dagen oftewel zeven weken zelf tellen. Net zoals het tellen van de Joweel-cyclus niet zo maar tellen is, maar het tellen het Joweel-jaar creeërt en bepaalt, zo bepaalt ons tellen ook of we klaar zijn om de Tora te ontvangen. Ieder jaar weer, ieder Omer-cyclus weer, 49 dagen overeenkomend met zeven weken. Dan wordt de Tora in onze handen gelegd. Niet vanzelf, niet als automatisme. Daar moet je wel wat voor doen!

 

Reacties zijn gesloten.