Europese coördinator bestrijding antisemitisme op bezoek bij Joodse Gemeente Den Haag

De bouwstenen voor een vrije en rechtvaardige samenleving zijn: de rechtsstaat, religieuze vrijheid en het recht op menselijke waardigheid. Over dit thema hield de Joodse Gemeente Den Haag een bespreking met Katharina von Schnurbein, de EU-coördinator voor de bestrijding van antisemitisme. De drie bouwstenen zijn gebaseerd op de woorden van Rabbi Sjimon Hatsaddiek in Pirke Awot 1:2, die zegt: op drie fundamenten rust de samenleving.

Von Schnurbein was naar Den Haag gekomen om kennis te nemen van de activiteiten van de Joodse Gemeente Den Haag en om haar gesprekspartners te informeren over het beleid van de Europese Unie op het terrein van de bestrijding van antisemitisme. Rabbijn Katzman: “Ik spreek liever over het uitroeien van antisemitisme, dat moet het doel zijn.” Von Schnurbein beaamde de woorden van de Haagse rabbijn en zei ondanks dat de situatie ernstig is, toch goede hoop te hebben. Ze vertelde vorige week in New York de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties te hebben toegesproken tijdens een sessie die uitsluitend aan antisemitisme was gewijd. “Een bijeenkomst alleen over dit onderwerp was een paar jaar geleden ondenkbaar. En meer dan dat. Er waren vertegenwoordigers van 90 landen, geen van hen heeft geprobeerd de bijeenkomst te ‘gijzelen’ door een verbale aanval op Israel te uiten of het thema te willen verbreden naar alle vormen van haat.”

Roy Cohen, bestuurslid van de Joodse Gemeente Den Haag en lid van de Permanente Commissie van het NIK, wees er op dat de Joodse gemeenschap wellicht tot veler verbazing de bestrijding van antisemitisme niet tot haar allerhoogste prioriteit maakt. “Ten eerste omdat het probleem van antisemitisme, begint, groeit en zich manifesteert buiten de Joodse gemeenschap en daarom is het daar de plek om ermee om te gaan. Ten tweede is de primaire zorg van een Joodse gemeenschap om te overleven en te bloeien. Het doel van de antisemiet is om de Joodse aanwezigheid te verminderen. De manier om dat te bevechten is om juist de Joodse aanwezigheid te vergroten. En dat is wat we doen, ook hier in Den Haag.”

Von Schnurbein reageerde hier volmondig op richting de deelnemers aan het overleg. Het is aan de civil society, het maatschappelijk middenveld, om zich de groei van antisemitisme aan te trekken en om het te bestrijden. “Er zijn internationale mensenrechtenorganisaties en ook in ieder land is er een organisatie die zich inzet voor mensenrechten. Zij behoren antisemitisme te bestrijden net zoals zij opkomen voor allerlei andere mensenrechten”.

Tegenover haar gesprekspartners in Den Haag, waaronder Joodse Gemeentevoorzitter Arjeh Baumgarten, betoogde Von Schnurbein hoe in de loop der jaren de aanpak van hate speech op sociale media sterker aangepakt kan worden doordat bedrijven als Facebook, Twitter en Google overeenkomsten zijn aangegaan met de EU.

De Haags-Joodse bestuurders uitten hun bezorgdheid over de weinige kennis van het Jodendom, niet alleen bij scholieren maar ook bij overheidsmedewerkers en beleidsmakers. De consequentie hiervan ondervond de Joodse Gemeente Den Haag in 2014 toen voor het eerst na de Shoa er in Den Haag een anti-joodse demonstratie werd gehouden en de kritiek daarop van Joodse zijde geuit, op onbegrip stuitte. “De onmiddellijke politieke reactie op deze demonstratie was zeer ingetogen en traag. Vanuit het perspectief van de Joodse gemeenschap van Den Haag werd een rode lijn overschreden. Slechts een paar weken later werd op dezelfde locatie opnieuw een anti-Joodse demonstratie gehouden. Door dit toe te staan werd het zaad geplant en vandaag worden we geconfronteerd met de politieke gevolgen. Deze situatie is niet uniek voor Den Haag of Nederland; een anti-Joodse atmosfeer is langzaam aan het groeien in lokale gemeenschappen in heel Europa.”

De situatie in Nederland met betrekking tot de bestrijding van antisemitisme vond Von Schnurbein ‘gecompliceerd’ omdat er aan de kant van de landelijke overheid geen duidelijk verantwoordelijke is maar de verantwoordelijkheid over verschillende ministeries is verdeeld. Alleen daarom al is volgens de EU-functionaris de benoeming van een landelijke coördinator bestrijding van antisemitisme noodzakelijk.

Tot de deelnemers aan het gesprek behoorden verder de bestuursleden van de Joodse Gemeente Den Haag Jaron Haas, Hans Wijnvelt en Caroline Ubachs, PC-lid Elisabeth Baumgarten alsmede NIK-secretaris Ruben Vis.

Reacties zijn gesloten.